Położenie Gminy Grabów 

 

 



Położenie i ogólna charakterystyka gminy

    W układzie administracyjnym gmina Grabów jest jedną z ośmiu gmin - w tym jedną z siedmiu gmin wiejskich - powiatu łęczyckiego należącego do woj. łódzkiego. Gmina ta graniczy od północnego zachodu z gminami: Dąbie, Olszówka, Kłodawa i Chodów poło¬żonymi na obszarze woj. wielkopolskiego, a od strony południowego wschodu z gminami: Świnice Wareckie, Łęczyca i Daszyna należącymi do woj. łódzkiego. Gmina Grabów leży zatem na północno-zachodniej krawędzi województwa łódzkiego. Gmina jest znacznie oddalona od stolicy województwa (60 km), jak też od innych większych ośrodków miejsko-przemysłowych. Gmina Grabów położona jest na Równinie Kutnowskiej leżącej między Ni¬ziną Wielkopolską a Niziną Mazowiecką. Obszar gminy odznacza się niewiel¬kimi wysokościami względnymi od 96 m n.p.m. w biegnącej południowym skrajem gminy dolinie Neru do 148,2 m n.p.m. na wschód od Grabowa.

Powierzchnia
     Powierzchnia gminy wynosi 154,84 km. Grabów jest typową gminą rolniczą. Powierzchnia użytków rolnych zaj¬muje 87% (w tym 79% gruntów ornych i 8% użytków zielonych), lasów - 6,5%, nieużytków - 5,7% i sadów - 0,8%. Wynika stąd, że gmina odznacza się jednym z najmniejszych w Polsce procentem obszarów leśnych i bardzo małym udziałem użytków zielonych w strukturze użytkowania ziemi. Oprócz uprawy typowych roślin po¬lowych specyfiką produkcji rolniczej gminy jest uprawa warzyw, w tym zwłasz¬cza cebuli.

Liczba ludności i gęstość zaludnienia.
    W 2002 r. obszar gminy zamieszkiwały 6756 osoby. Powierzchnia gminy wynosi 154,84 km2, a zatem przeciętna gęstość zaludnienia na tym obszarze wynosiła 43 osób/km2.


Środowisko przyrodnicze

Warunki klimatyczne
   Gmina Grabów leży w strefie przenikania się klimatu oceanicznego i kontynentalnego. Średnia roczna temperatura powietrza wynosząca 8,0oC jest nieco wyższa od średniej krajowej. Średnia temperatura stycznia wynosi około -2,5C, a lipca około 18,0C. Najwyższe temperatury w lipcu i sierpniu wahają się od 17,5 do 18,5C i należą do najwyższych w Polsce. Średnio w roku notuje się na tym obszarze 35 dni z mrozem (<0C) i 105 dni z przymrozkiem. Długość trwania okresu wegetacyjnego określa się na około 210215 dni. Okres ten trwa od początku kwietnia do końca października. Przeważają wiatry zachodnie i południowo-zachodnie. Obszar gminy należy do najsuchszych w Polsce i jest podobny pod tym względem do sąsiedniego regionu Kujaw. Średnia suma rocznych opadów wynosi tu około 520 mm, z czego około 190 mm przypada na półrocze chłodne (X-III), a około 330 mm na statystyczny okres wegetacyjny trwający od kwietnia do września (IV-IX). Przeciętna sumaryczna wartość ewapotranspiracji potencjalnej w okresie wegetacyjnym wynosi 480560 mm, a wartości dobowe w środku lata (VI - VII) 3,23,5 mm/dobę, u schyłku lata w sierpniu 2,83,2 mm/dobę.
W warunkach intensywnej uprawy roślin, których główny okres rozwoju i tworzenia plonu (jak rośliny ogrodnicze, strączkowe i okopowe) przypada na środek i schyłek lata, oraz przy wymienionych wartościach opadów i potencjalnego zapotrzebowania na wodę przez te rośliny należy się liczyć z deficytem wilgoci w glebie rzędu 120220 mm w okresach wegetacyjnych suchszych od średnich. Zapasy wody w glebie zgromadzone w okresie jesienno-zimowym i na przedwiośniu są aktualne dla kłosowych, lecz są już zwykle niedostępne dla uprzednio wymienionych upraw. Stąd wniosek, że oczekiwana wysoka produktywność roślin ogrodniczych, zielarskich i okopowych (jak również pastewnych) może wymagać nawodnień uzupełniających, głównie deszczownianych.

Ukształtowanie powierzchni i geomorfologia.
    Prawie cały obszar gminy Grabów położony jest na Równinie Kutnowskiej, będącej wschodnią częścią Niziny Wielkopolskiej i graniczącą z Niziną Mazowiecką. Południowy skraj gminy znajduje się już w pradolinie Warszawsko-Berlińskiej, przez którą płynie rzeka Ner, stanowiąca południową granicę gminy. Pradolina ta jest szerokim, wynoszącym 2-4 km, zagłębieniem o płaskim, zabagnionym dnie i o bardzo słabo, niewyraźnie zaznaczonych krawędziach. Wysokość dna pradoliny na odcinku przebiegającym przez gminę Grabów wynosi od 96 do 99 m n.p.m. Zasadnicza część gminy - położona na Równinie Kutnowskiej - odznacza się równinną, z rzadka lekko falistą rzeźbą, a tym samym niewielkimi wysokościami względnymi. Najwyższy punkt wysokościowy gminy wynosi 148,2 m n.p.m.
    Na obszarze gminy, za wyjątkiem doliny Neru, występują gliny zwałowe moreny dennej pochodzące z okresu zlodowacenia środkowopolskiego. Obok glin zwałowych występują                      w formie płatów piaski fluwioglacjalne tego samego zlodowacenia. Utwory holocenu występują prawie wyłącznie w dolinie Neru w postaci torfów oraz piasków i mad rzecznych. Miąższość  utworów czwartorzędowych jest na ogół nieduża i wynosi od kilku, kilkunastu metrów w dolinie Neru do kilkudziesięciu na pozostałym obszarze gminy. Szczególnie ważnym elementem budowy geologicznej, mającym duży wpływ na kształtowanie się zasobów wód gruntowych i wgłębnych, jest częsty, bezpośredni kontakt utworów czwartorzędu o niezbyt dużej miąższości z utworami ery mezozoicznej, głównie górnej kredy. Istnieje również możliwość kontaktu z utworami najwyższego piętra jury. Sytuacja ta jest z jednej strony wynikiem zdzierania utworów trzeciorzędu w okresach ekspansji lodowca (egzaracja lodowcowa), a z drugiej - przebiegu w podłożu obszaru gminy, zwłaszcza jej północno-wschodniej części, antyklinorium świętokrzysko-pomorskiego w jego północnym ramieniu, tj. wale kujawsko-pomorskim, który na odcinku Łęczyca-Kłodawa-Izbica leży niekiedy na głębokości tylko około 100 m pod powierzchnią terenu. Taki układ stratygraficzno-tektoniczny daje możliwość wykorzystywania w przyszłości znacznych                   i dobrych jakościowo zasobów wód wgłębnych.

Gleby
   Na glinach zwałowych moreny dennej jako skale macierzystej wytworzyły się gleby o dobrych i bardzo dobrych właściwościach fizyko-chemicznych oraz podobnej wartości i przydatności rolniczej. Przeważają typy gleb brunatnych, płowych i bielicowych, najczęściej o składzie granulometrycznym glin średnich i lekkich. Rzadziej występują piaski gliniaste i piaski oraz gliny ciężkie. Przeważają zatem gleby o dobrych właściwościach wodnych, co na obszarze odznaczającym się niskimi opadami atmosferycznymi ma bardzo istotne, cenne dla rolnictwa znaczenie. Skład granulometryczny gleb będących w przewadze zapewnia im także takie cenne walory jak: właściwe warunki powietrzne, znaczną pojemność kompleksu sorpcyjnego, wystarczającą zawartość próchnicy i dobrą strukturę. Wymienione walory były podstawą zaliczenia tych gleb do wysokich klas bonitacyjnych (II, III i IV klasa). Gleby piaszczyste występują na enklawach piasków fluwioglacjalnych. Zajmują one niewielki obszar gminy i są zaliczone do V i VI klasy bonitacyjnej. Gleby te mogą być w przyszłości zalesione lub zostać przeznaczone pod mało wymagające uprawy roślin. Ze względu na bardzo mały udział lasu w strukturze użytkowania ziemi, zalesienie, przynajmniej gleb klasy VI i VIz można uznać za zasadne. Odrębnym obszarem typologicznym występujących gleb jest dolina Neru. W dolinie tej występują gleby mineralno-organiczne wytworzone na piaskach fluwialnych i fluwioglacjalnych oraz torfach o niewielkiej miąższości, wynoszącej na ogół 30-40 cm. Są to gleby typu gleb bagiennych, a miejscami mad rzecznych. Z uwagi na ekologiczne wartości tego obszaru, a z drugiej strony na jego zagrożenie wylewami bardzo zanieczyszczonych wód Neru, dolina Neru wymaga bardzo rozsądnej koncepcji zagospodarowania.

Szata roślinna
    Występowanie na obszarze gminy w dużej przewadze gleb o dobrej przydatności rolniczej spowodowało, że w strukturze użytkowania ziemi użytki rolne zajmują 87%, w tym grunty orne aż 79% ogólnej powierzchni gminy. Na obszary zalesione przypada tylko 6,5% powierzchni. Lasy występują w dwóch większych fragmentach o powierzchni 3 i 5 km2, pozostałe nie przekraczają 0,5 km2. Zajmują obszary piaszczyste, a w drzewostanie dominuje sosna z niewielką domieszką brzozy. Szczególne znaczenie ekologiczne na obszarze gminy ma biotop doliny Neru.    Występujące w tej dolinie tereny zabagnione stały się siedliskiem wielu gatunków roślin naturalnych i półnaturalnych, niekiedy bardzo rzadkich, oraz obszarem odgrywającym ważną rolę dla migracji ptaków, a także będącym ostoją niektórych gatunków ptaków wodnych. Gmina ma więc w swoich  granicach obszar o szczególnym znaczeniu ekologicznym, zwłaszcza ze względu na krzyżowanie się tu dróg sezonowych przelotów ptaków. Obszar ten i jego przyroda są jednak bardzo zagrożone. Największe zagrożenie stanowią wylewy bardzo zanieczyszczonych wód Neru.

Zasoby surowców mineralnych
    Pod względem surowcowym gmina Grabów jest bardzo zasobna. Zebrane materiały geologiczne potwierdzają występowanie:
•złoża soli cechsztyńskiej przykrytego czapą gipsową
•złoża soli kamiennej z niewielką domieszką soli potasowych
•złoża rud żelaza w rejonie Sobótki
•złoża węgla brunatnego w rejonie Sobótki-Chodowa
•torfów w obniżeniu rzecznym Neru.


 


Liczba odwiedzin : 5544
Podmiot udostępniający informację : Urząd Gminy w Grabowie
Osoba wprowadzająca informację : Administrator .
Osoba odpowiedzialna za informację : Administrator .
Czas wytworzenia: 2007-07-20 08:37:00
Czas publikacji: 2007-07-20 08:37:00
Data przeniesienia do archiwum: Brak